در دوران مبارزات انتخاباتی دهمین دوره ریاست جمهوری وبسایتهای اینترنتی یکی از اصلیترین ابزارهای اطلاعرسانی جریان منتقد دولت را تشکیل میدادند که در پی اعلام نتایج و آغاز اعتراضهای مخالفان دولت موج گسترده فیلترینگ و توقیف وبسایتهای اینترنتی نیز شدت گرفت.
«ایران پراکسی» یا کمیته مبارزه با سانسور یکی از گروههایی است که سالهاست تلاش میکند که راههای عبور از فیلتر را به اطلاع عموم مردم برساند. این گروه در مصاحبه با رادیوفردا از فعالیتهای خود و روند فیلترینگ پس از انتخابات میگوید.
رادیوفردا: کمیته مبارزه با سانسور کی و چرا به وجود آمد و چه فعالیتهایی را دنبال میکند؟
کمیته مبارزه با سانسور در ایران یک نهاد مستقل، بدون وابستگی به حزب یا شخص خاص، غیرسیاسی و غیرآیینگراست که در تاریخ بیستم خرداد ۱۳۸۲ همزمان با اولین موج فیلترینگ سایتهای سیاسی و اجتماعی تاسیس شد و با نام اختصاری «ایران پراکسی» فعالیت میکند.
ایران پراکسی در دفاع از حق آزادی بیان و اطلاعرسانی آزاد فعالیتهای خود را از همان سال گسترش داد، زیرا اعتقاد ما بر این بوده و هست که جوامع باید در مورد مسائل سیاسی و اجتماعی آگاهی داشته باشند و این آگاهی با وجود سانسور و سرکوب تفکرات و عقاید حاصل نخواهد شد و تا زمانی که جامعه آگاهی مورد نیاز را به دست نیاورد و اطلاعرسانی و شفافسازی درست در مورد مشکلات و مسائل مربوط به کشورشان به آنها داده نشود هیچ گونه حرکت مثبتی در جامعه برای بهبود اوضاع و مشکلات اتفاق نخواهد افتاد.
تلاش ما همواره بر این بوده است که مخاطبین ما از سد سانسور و فیلترینگ جمهوری اسلامی عبور کرده و به اطلاعات صحیح و واقعی دست پیدا کنند تا پیشزمینهای در آنها ایجاد شود برای آگاه شدن و پذیرفتن حقایق جامعه بیمارزده خویش که به واسطه حکومتی همانند جمهوری اسلامی ایران آلوده و فنا شده است.
یکی از فعالیتهای شما تولید پراکسی (فیلترشکن) است، میتوانید بگویید چگونه این پراکسیها در اختیار مردم گذاشته میشود؟
ایران پراکسی به واسطه ارتباط مستقیم با کاربران ایرانی توانسته است مشکلات و موانعی که باعث عدم دسترسی آنها به اطلاعات میشود را کاملا درک و در اکثر موارد آنها را برطرف کند.
به همین جهت توانسته ارتباط گستردهای با توده جامعه که با اینترنت کار میکنند اعم از کاربران عادی، فعالان سیاسی و اجتماعی و مدیران سایتها و وبلاگنویسان برقرار کند و این بستر مناسبی برای معرفی پراکسیها به عموم است. ایران پراکسی برای معرفی پراکسیها از راههای بسیاری بهره میگیرد، از جمله موارد عمومی سایت ایران پراکسی، انجمن ضدسانسور، فیسبوک، توییتر، فرند فید و خبرنامه ایران پراکسی هست؛ علاوه بر این، روش اختصاصی روباتهای مسنجر در یاهو و گوگل و پشتیبانی همیشه آنلاین است.
در برخی موارد نیز از طریق اساماس برای موبایل برخی کاربران ارسال میشود و همچنین ایمیلهایی هستند که به صورت اتوماتیک در جواب کاربران پراکسی ارسال میکنند.
سایتها و گروههای دیگری هم پراکسی تولید میکنند. آیا تفاوتی بین کارهای این پراکسیها وجود دارد؟
در ایران گروهی به جز ایران پراکسی وجود ندارد که در دفاع از حق آزادی بیان فعالیت کند، اما سایتهای دیگری که پراکسی تولید میکنند صرفا از این امر بر درآمدزایی استفاده میکنند، به جز سایتهای معرفی شده توسط رادیوفردا و صدای آمریکا که برای دسترسی به سایتهای این دو رسانه معرفی میشوند.
پراکسیهای ما قابلیت دسترسی به شبکههای اجتماعی و یوتیوب و همچنین دسترسی سریع به سایتهای خبری، سیاسی و اجتماعی که در ایران مسدود شدهاند را برای کاربران فراهم میکند، ضمن این که کاربران میتوانند از طریق این پراکسیها به صورت مستقیم توییتر خود را بهروز کنند و نکته قابل توجه این است که کاربران از طریق این پراکسیها به تیتر آخرین اخبار بدون سانسور و بیطرف و همچنین به سرویسهای پست الکترونیکی دسترسی پیدا میکنند.
آیا سایت شما تاکنون هک شده است؟
با وجود تیم امنیتی قوی در این گروه حملات گسترده و سازمانیافته از طرف جمهوری اسلامی ایران به سایتهای ایران پراکسی تاکنون هیچ تاثیری نداشته است، ما باورمان این است که اگر گروهی نتواند امنیت خود را تامین کند نمیتواند اطلاعات و امنیت کاربران را حفظ کند. مشکلاتی از جمله دیاکتیو شدن روبوتها از طرف شرکت یاهو گریبانگیر ما شده است که این مشکل به خاطر گزارشهای مکرر جمهوری اسلامی ایران به شرکت یاهو و عدم همکاری این شرکت با ماست.
پس از انتخابات چه تغییراتی در آمار فیلترینگ و مبارزه با آن مشاهده کردهاید؟
پس از انتخابات، فیلترینگ در ایران شدت بسیار زیادی گرفته است، به صورتی که در بسیاری از مواقع تمام سرویسهای چت و گفتوگو (یاهو مسنجر، گوگل تاک، اسکایپ و …)، تمام سرویسدهندههای پست الکترونیکی (جیمیل، یاهومیل، هاتمیل و …) و پروتکل امنیتی اساسال به صلاحدید کمیته فیلترینگ جمهوری اسلامی ایران بلوک میشوند. فیلترینگ وبلاگها و سایتهای خبری، سیاسی و اجتماعی گستردهتر شده است.
همان گونه که روزنامه جوان وابسته به سپاه پاسداران در تاریخ ۲۸ شهریور ۱۳۸۸ در مطلبی عنوان کرده بود فیلترینگ با وجود سرویسها و سایتهای ایران پراکسی تاثیری بهسزا نداشته است و کاربران از طریق ایران پراکسی میتوانند به اینترنت آزاد و بدون محدودیت دسترسی داشته باشند، در طول مدت بعد از انتخابات ایران پراکسی با ارائه سرویسهای مختلف به جز وب پراکسیها سعی کرده است که جامعه را در انتشار و دریافت اطلاعات همراهی کند.
معرفی نرمافزارهای فیلترشکن، پراکسی سرورها و ساخت آدرسهای بدون فیلتر برای سایتها و وبلاگها از دیگر فعالیتهای اخیر ایران پراکسی بوده است و میتوان گفت ایران پراکسی سالهاست که فراتر از یک وبسایت پراکسی عمل میکند و در بحث انتشار کتاب و نشریات ممنوعه و سانسور شده، انتشار موسیقیهای ممنوعه و موارد فرهنگی و اجتماعی و همچنین بحث امنیت کاربری نیز فعالیت میکند.
پروژه جدیدی دارید؟
بله، گسترش روزافزون کاربران ایران پراکسی و ناکارآمدی نرمافزارها و سایتهای فیلترشکن خارجی همچون فریگیت و الترا سرف ما را بر آن داشته است که برای حل مشکل کاربران در مواقع حساس که فیلترینگ شدت بیشتری میگیرد و سرویسهای چت و گفتوگو و سرویسهای پست الکترونیکی بلوک میشوند سرویسهای دیگری را طراحی کنیم از جمله ارائه نرمافزار تونل هست که به کاربران اجازه دسترسی به مسنجرها و سرویسهای ایمیل را میدهد. علاوه بر این سعی داریم امنیت وبسایتهای ایرانی را بیشتر از پیش پیگیری کنیم و برای کاربران داخل ایران که نیاز به آپلود سنترهای بدون محدودیت برای انتشار اطلاعات خود دارند طراحی کنیم.
مشکلات و موانع شما چه هستند؟
ایران پراکسی یک گروه زیرزمینی متشکل از عدهای از جوانان ایرانی است که به دلیل زیرزمینی بودن این گروه ما تاکنون با مشکلات و موانع بسیاری مواجه شدهایم. کمبود امکانات فنی و مالی اساسیترین مشکل گروه است و به همین دلیل اکثر پروژهها را نتوانستهایم عملی کنیم. ضمن این که با وجود چندین سرور به دلیل کاربران زیاد و بازدید بالای ۱۰۰ میلیون در ماه و محدودیت در سرورها تنها ۱۲ روز هر ماه را میتوانیم به کاربران سرویس کامل ارائه دهیم. برای گسترش فعالیتها و بالا بردن کیفیت کار نیاز به حمایت نهادها و جوامع مدافع آزادی بیان داریم تا بتوانیم در ایران برای گسترش آزادی بیان و مقابله با سانسور فعالیت کنیم.